CÁC MỐC KHÁM THAI QUAN TRỌNG MẸ BẦU CẦN NHỚ TRONG SUỐT THAI KỲ

CÁC MỐC KHÁM THAI QUAN TRỌNG MẸ BẦU CẦN NHỚ TRONG SUỐT THAI KỲ 1

Các mốc khám thai quan trọng là những thời điểm trong thai kỳ mà mẹ bầu cần đi khám để được bác sĩ theo dõi sức khỏe của mẹ và sự phát triển của thai nhi. Việc khám thai định kỳ giúp phát hiện sớm các vấn đề bất thường, từ đó có biện pháp can thiệp kịp thời, đảm bảo an toàn cho cả mẹ và bé.

CÁC MỐC KHÁM THAI QUAN TRỌNG MẸ BẦU CẦN NHỚ TRONG SUỐT THAI KỲ 3

Lợi ích của việc khám thai đúng hẹn

Khám thai là việc làm quan trọng và vô cùng cần thiết đối với phụ nữ mang thai. Tuân thủ đầy đủ và đúng lịch khám được bác sĩ chỉ định sẽ giúp mẹ bầu nắm được sự phát triển sự phát triển của thai nhi qua từng giai đoạn, cũng như được bác sĩ hướng dẫn cách chăm sóc, chế độ dinh dưỡng ở từng tam cá nguyệt để đảm bảo sức khỏe mẹ và thai nhi.

Phát hiện sớm các bất thường

Khám thai định kỳ giúp phát hiện sớm các bất thường ở sức khỏe sản phụ hoặc thai nhi, từ đó có biện pháp xử lý kịp thời, tránh những biến chứng nguy hiểm. Một số bất thường có thể được phát hiện qua khám thai bao gồm: dị tật thai nhi, bệnh lý thai kỳ….

Đảm bảo sức khỏe cho mẹ và bé

Khám thai định kỳ giúp mẹ bầu được theo dõi sức khỏe tổng quát, từ đó có chế độ dinh dưỡng, nghỉ ngơi hợp lý để đảm bảo sức khỏe tốt nhất cho cả mẹ và bé.

Tăng cơ hội sinh con khỏe mạnh

Khám thai định kỳ giúp mẹ bầu phát hiện sớm các bất thường và được điều trị kịp thời, từ đó tăng cơ hội sinh con khỏe mạnh.

Các mốc khám thai quan trọng mẹ bầu cần nhớ

CÁC MỐC KHÁM THAI QUAN TRỌNG MẸ BẦU CẦN NHỚ TRONG SUỐT THAI KỲ 5

Khám thai lần đầu: Khi thai kỳ 5-8 tuần

Khám thai lần đầu là một trong những mốc khám thai quan trọng nhất trong thai kỳ. Mẹ bầu nên đi khám thai lần đầu khi có thai khoảng 5 – 8 tuần, ngay sau khi phát hiện có thai bằng dấu hiệu trễ kinh, que thử thai 2 vạch hoặc các dấu hiệu mang thai sớm.

Khám thai lần đầu giúp mẹ bầu phát hiện sớm các bất thường ở sức khỏe sản phụ hoặc thai nhi, từ đó có biện pháp xử lý kịp thời, tránh những biến chứng nguy hiểm. Cụ thể, khám thai lần đầu giúp:

  • Xác định tuổi thai và ngày dự sinh: Siêu âm là phương pháp chính xác nhất để xác định tuổi thai và ngày dự sinh. 
  • Tầm soát dị tật thai nhi: Hiện nay, có một số phương pháp sàng lọc dị tật thai nhi như double test, triple test, NIPT,… Các phương pháp này có thể giúp phát hiện sớm một số dị tật bẩm sinh ở thai nhi, chẳng hạn như hội chứng Down, Edwards, Patau,…
  • Kiểm tra sức khỏe tổng quát của mẹ bầu: Bác sĩ sẽ kiểm tra cân nặng, chiều cao, huyết áp, nhóm máu, yếu tố Rh,… của mẹ bầu. Từ đó, bác sĩ sẽ có biện pháp chăm sóc sức khỏe phù hợp cho mẹ bầu trong suốt thai kỳ.

Khám thai lần 2 khi thai kỳ 8-10 tuần

Lần khám thai thứ hai được thực hiện khi thai nhi được khoảng 8-10 tuần tuổi.

Trường hợp ở lần khám đầu tiên bác sĩ siêu âm chưa thấy phôi thai làm tổ hoặc chưa nghe tim thai, mẹ bầu sẽ được hẹn lịch khám vào lúc 8-10 tuần. Ở lần khám này, mẹ sẽ được kiểm tra toàn diện hơn các vấn đề phôi thai, siêu âm tim thai…

Khám thai lần 3 khi thai kỳ 11-13 tuần 6 ngày

Lần khám thai thứ ba được thực hiện khi thai nhi được khoảng 11-13 tuần 6 ngày tuổi. Đây là mốc khám thai quan trọng giúp phát hiện, tầm soát dị tật thai nhi đầu tiên.

Theo các nghiên cứu, độ mờ da gáy của thai nhi đạt đỉnh vào khoảng tuần thứ 13 của thai kỳ và bắt đầu giảm dần sau đó. Vì vậy, chỉ có kết quả đo độ mờ da gáy trong khoảng thời gian 11-13 tuần 6 ngày mới có ý nghĩa.

Các xét nghiệm sàng lọc dị tật thai nhi thường được sử dụng là double test hoặc triple test. Các xét nghiệm này có độ chính xác khoảng 80-90%, giúp mẹ bầu có thêm thông tin để quyết định việc tiếp tục thai kỳ hay không

Đây là một xét nghiệm tầm soát cho độ chính xác cao lên đến 99%. Nguy cơ sảy thai do chọc ối hoặc sinh thiết gai nhau là rất thấp, dưới 1% nên mẹ không cần lo lắng.

Khám thai lần 4 khi thai kỳ 16-18 tuần

Ở giai đoạn khám thai khi thai nhi đạt mức 16-18 tuần tuổi, mẹ bầu tiếp tục được thực hiện các kiểm tra thường quy như cân nặng, huyết áp, xét nghiệm nước tiểu và siêu âm để đảm bảo theo dõi sự phát triển của thai nhi trong bụng mẹ.

Trong trường hợp mẹ bầu chưa thực hiện xét nghiệm máu để tầm soát các bất thường về số lượng nhiễm sắc thể, đợt khám này có thể bao gồm Triple Test. Đây là một xét nghiệm máu thường được tiến hành khi thai nhi đạt mức 16-18 tuần tuổi để sàng lọc các bệnh lý, tuy độ nhạy có thể thấp hơn so với giai đoạn trước đó. Hoặc nếu phù hợp, bác sĩ có thể đề xuất xét nghiệm NIPT.

Ngoài ra, đối với những mẹ bầu có tiền sử sinh non hoặc đang ở trong thai kỳ có yếu tố nguy cơ, bác sĩ có thể khuyến cáo bước đo chiều dài kênh cổ tử cung để có cái nhìn tổng quan và đánh giá thêm về tình trạng sức khỏe của thai nhi.

Lần khám thứ 5: Thai kỳ 20-24 tuần

Trong giai đoạn thai kỳ 20-24 tuần, bác sĩ sẽ thực hiện siêu âm 4D và các xét nghiệm để kiểm tra hình thái thai nhi và phát hiện bất thường. Đo chiều dài kênh cổ tử cung cũng được thực hiện để tầm soát dấu hiệu sinh non. Mẹ bầu cũng sẽ được tiêm vắc xin ngừa uốn ván mũi đầu tiên để bảo vệ sức khỏe của cả mẹ và thai nhi. Nếu phát hiện bất thường, bác sĩ có thể đề xuất chọc ối để kiểm tra chính xác hơn.

Đặc biệt, trong lần khám thai này, một điều quan trọng khác là mẹ bầu sẽ được tiêm vắc xin ngừa uốn ván mũi đầu tiên. Đây là một biện pháp an toàn và quan trọng giúp bảo vệ cả mẹ và thai nhi khỏi các biến thể của uốn ván mũi, đồng thời cung cấp miễn dịch cho thai nhi sau khi chúng ra đời.

Giai đoạn thai kỳ 24 -28 tuần

Trong giai đoạn thai kỳ từ 24-28 tuần, mẹ bầu sẽ trải qua các kiểm tra lâm sàng thông thường để theo dõi sự phát triển của thai nhi. Siêu âm 2D sẽ được thực hiện để kiểm tra tăng trưởng của thai nhi, lượng nước ối, và vị trí bám của nhau thai.

Xét nghiệm quan trọng tại đây là nghiệm pháp dung nạp glucose để sớm phát hiện đái tháo đường thai kỳ. Bác sĩ có thể chỉ định điều chỉnh chế độ ăn, lối sống, hoặc sử dụng insulin tùy thuộc vào kết quả của xét nghiệm.

Nếu thai nhi đã hơn 27 tuần, mẹ bầu sẽ tiếp tục tiêm vắc xin Boostrix ngừa bạch hầu, ho gà, và uốn ván. Đối với trường hợp viêm gan B, xét nghiệm máu có thể được thực hiện để đánh giá cần thiết của việc điều trị viêm gan B, nhằm giảm nguy cơ lây nhiễm cho thai nhi.

Lần khám thứ 7: Thai kỳ 28-32 tuần

Sau các kiểm tra lâm sàng thường quy, mẹ bầu sẽ thực hiện siêu âm hình thái học quý 3 để phát hiện các bất thường khởi phát muộn ở thai nhi, như đầu nhỏ, bất thường hệ thần kinh trung ương, kiểm tra tim thai, và ước tính kích thước thai nhi.

Lần khám thứ 8: Thai kỳ 32-36 tuần

Mẹ bầu không nên bỏ lỡ mốc khám thai ở tuần 32-36 để kiểm tra ngôi thai và sự phát triển của thai nhi. Từ thời điểm này, mẹ bầu sẽ thường xuyên đi khám mỗi 2 tuần 1 lần. Trong những trường hợp đặc biệt, có thể thực hiện các xét nghiệm bổ sung tùy thuộc vào tình hình cụ thể của từng thai phụ.

Lần khám thứ 9: Thai kỳ 36-40 tuần

Trong giai đoạn này, mẹ bầu sẽ được hẹn tái khám mỗi tuần để bác sĩ đánh giá sức khỏe của thai nhi thông qua siêu âm và đo tim thai. Đồng thời, đánh giá cổ tử cung và khung chậu của mẹ nhằm tiên lượng khả năng sinh ngả âm đạo.

Những lưu ý cho mẹ bầu khi đi khám thai

Bên cạnh việc nắm rõ các mốc đi khám thai, mẹ bầu cũng cần ghi nhớ những lưu ý dưới đây để việc thăm khám diễn ra nhanh chóng và suôn sẻ, tránh gây mất nhiều thời gian khiến mẹ bầu mệt mỏi, nhất là những mẹ mang thai “tập đầu”:

  • Nên mặc trang phục thoải mái, tốt nhất mẹ nên chọn đầm suông rộng và dép bệt êm chân để việc thăm khám được thuận tiện hơn.
  • Tránh sử dụng chất kích thích và nên nhịn ăn để tăng độ chính xác của các kết quả xét nghiệm. Mẹ có thể chuẩn bị thêm bánh ngọt hoặc sữa để ăn trong lúc chờ đợi kết quả, tránh để cơ thể bị mất sức và ngất xỉu.
  • Ở tam cá nguyệt đầu tiên, mẹ cần uống nhiều nước và nhịn đi tiểu để hình ảnh siêu âm được rõ nét hơn. Bước sang những tháng tiếp theo, thai nhi phát triển lớn hơn nên mẹ cần tránh uống nước và đi tiểu trước khi siêu âm. Mẹ có thể hỏi ý kiến bác sĩ để được dặn dò những lưu ý ở lần khám sau.
  • Mẹ nên vệ sinh cơ thể sạch sẽ, nhất là vùng kín để việc thăm khám an toàn, nhất là ở giai đoạn đầu có thực hiện siêu âm đầu dò.
  • Mẹ nên lưu trữ tất cả hồ sơ thăm khám, các kết quả kiểm tra xét nghiệm ở trong một tập hồ sơ để dễ dàng mang theo ở mỗi mốc khám thai.
  • Mẹ nhớ xin giấy xác nhận thăm khám tại cơ sở y tế để được hưởng các quyền lợi thai sản của bảo hiểm xã hội hoặc bảo hiểm thai sản.

Hi vọng qua bài viết này mẹ bầu sẽ nắm được các mốc khám thai quan trọng để không bỏ lỡ các xét nghiệm tầm soát, sàng lọc dị tật thai nhi. 

CÂN NẶNG THAI NHI NHƯ THẾ NÀO LÀ ĐẠT TIÊU CHUẨN?

CÂN NẶNG THAI NHI NHƯ THẾ NÀO LÀ ĐẠT TIÊU CHUẨN? 7

Trong quá trình mang thai, mẹ bầu cần phải thường xuyên theo dõi cân nặng thai nhi để kiểm tra và đánh giá tổng quan tình hình sức khỏe của con. Việc tăng hay giảm cân nặng của thai nhi đều gây ra những ảnh hưởng không tốt đến cả mẹ và bé. Vậy cân nặng như thế nào là đạt chuẩn? Có những yếu tố nào ảnh hưởng đến cân nặng của thai nhi?

Cân nặng chuẩn của thai nhi như thế nào là hợp lý?

Thông qua việc khám thai định kỳ, mẹ có thể biết chỉ số cân nặng và các chỉ số cơ bản như: đường kính lưỡng đỉnh, chiều dài xương đùi,… của thai nhi nhờ siêu âm, từ đó theo dõi được quá trình phát triển của bé.

Vì sao phải kiểm soát cân nặng thai nhi?

CÂN NẶNG THAI NHI NHƯ THẾ NÀO LÀ ĐẠT TIÊU CHUẨN? 9

Thai nhi trong bụng mẹ luôn có sự thay đổi và chuyển biến theo từng ngày. Việc theo dõi cân nặng của con sẽ giúp mẹ biết được tình hình sức khỏe và từ đó điều chỉnh chế độ dinh dưỡng, nghỉ ngơi hợp lý.

Mặc dù con số về cân nặng hay chiều dài đầu mông của thai chỉ mang tính chất tương đối và còn phụ thuộc vào thể trạng của mẹ nhưng nếu sự chênh lệch quá lớn thì các bậc phụ huynh cần phải đến cơ sở y tế để kiểm tra. Vì những trường hợp con thiếu hay thừa cân đều ít nhiều gây ra những ảnh hưởng đến sức khỏe mẹ và bé.

  • Trường hợp thai nhi thừa cân, đặc biệt là ở giai đoạn cuối thai kỳ thì nguy cơ cao mẹ sẽ phải sinh mổ. Đồng thời em bé sau khi sinh ra nguy cơ mắc các bệnh như béo phì, suy hô hấp, hạ thân nhiệt, suy tuần hoàn,…
  • Trường hợp thai nhi thiếu cân cảnh báo tính trạng cơ thể mẹ suy nhược, thiếu chất, em bé có khả năng bị ngạt, hạ đường huyết, mắc bệnh viêm phổi, đa hồng cầu,… ảnh hưởng đến sự phát triển toàn diện về thể chất, trí não và sức khỏe.

Cách tính cân nặng thai nhi

Siêu âm là một trong những kỹ thuật hiện đại để quan sát hình hài và theo dõi cân nặng của thai nhi. Phương pháp này được sử dụng phổ biến, nhanh chóng và độ chính xác cao, đảm bảo an toàn cho mẹ và thai nhi.

Ngoài ra, các mẹ hoàn toàn có thể ước tính được cân nặng của thai nhi dựa vào chu vi vòng bụng với 2 bước đơn giản.

  • Bước 1: Mẹ bầu sờ bụng để đo chiều cao tử cung và chu vi bụng của mình để ước tính chiều cao tử cung và chu vi bụng (tương đối).
  • Bước 2: Áp dụng công thức để đo cân nặng của thai nhi như sau: Trọng lượng thai nhi (g) =[(chiều cao tử cung (cm) + chu vi bụng (cm)] x 100)/4

Trong đó:

  • Chiều cao tử cung (cm): khoảng cách từ mu đến đáy tử cung
  • Chu vi bụng (cm): Đo ở chỗ phình nhất, thường là qua rốn.

Trọng lượng thai nhi được ước tính bằng chu vi vòng bụng còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác, vì vậy kết quả chỉ mang tính chất tham khảo.

Bảng cân nặng thai nhi chuẩn quốc tế
Tính được cân nặng thai nhi, mẹ bầu cần nắm kiến thức bảng cân nặng và chiều dài của thai nhi từng tuần theo tiêu chuẩn WHO.

Tuổi thai (tuần)Chiều dàiCân nặng
Tuần thứ 81,6 cmKhoảng 1 – 10 gam
Tuần thứ 92,3 cmKhoảng 1 – 10 gam
Tuần thứ 103,1 cmKhoảng 1 – 10 gam
Tuần thứ 114,1 cmKhoảng 50 – 70 gam
Tuần thứ 125,4 cmKhoảng 50 – 70 gam
Tuần thứ 137,4 cmKhoảng 50 – 70 gam
Tuần thứ 148,7 cmKhoảng 50 – 70 gam
Tuần thứ 1510,1 cm70 gam
Tuần thứ 1611,6 cm100 gam
Tuần thứ 1713,0 cm140 gam
Tuần thứ 1814,2 cm190 gam
Tuần thứ 1915,3 cm240 gam
Tuần thứ 2016,4 cm300 gam
Tuần thứ 2125,6 cm360 gam
Tuần thứ 2227,8 cm430 gam
Tuần thứ 2328,9 cm501 gam
Tuần thứ 2430,0 cm600 gam
Tuần thứ 2534,6 cm660 gam
Tuần thứ 2635,6 cm760 gam
Tuần thứ 2736,6 cm875 gam
Tuần thứ 2837,6 cm1005 gam
Tuần thứ 2938,6 cm1153 gam
Tuần thứ 3039,9 cm1319 gam
Tuần thứ 3141,1 cm1502 gam
Tuần thứ 3242,4 cm1702 gam
Tuần thứ 3343.7cm1918 gam
Tuần thứ 3445,0 cm2146 gam
Tuần thứ 3546,2 cm2383 gam
Tuần thứ 3647,4 cm2622 gam
Tuần thứ 3748,6 cm2859 gam
Tuần thứ 3849,8 cm3083 gam
Tuần thứ 3950,7 cm3288 gam
Tuần thứ 4051,2 cm3462 gam

Bảng tiêu chuẩn cân nặng thai nhi được áp dụng phổ biến ở nhiều quốc gia trên thế giới. Mỗi thai nhi có tốc độ phát triển riêng tùy thuộc vào nhiều yếu tố khác nhau, vì vậy cân nặng của thai sẽ có sự chênh lệch nhỏ so với bảng tiêu chuẩn.

Những yếu tố nào ảnh hưởng đến cân nặng thai nhi?

Để kiểm soát cân nặng của thai nhi ở mức lý tưởng, mẹ bầu cần chú ý đến nhiều yếu tố:

Khẩu Phần Dinh Dưỡng và Chế Độ Sinh Hoạt Của Mẹ

  • Chế độ dinh dưỡng hàng ngày của mẹ ảnh hưởng đến cân nặng của thai nhi. Mẹ cần duy trì một chế độ ăn uống cân đối và đủ chất dinh dưỡng.
  • Việc kiểm soát lượng thức ăn và giữ vững chế độ sinh hoạt là quan trọng để đảm bảo cân nặng của mẹ và bé.

Yếu Tố Di Truyền

  • Di truyền từ cả bố và mẹ có thể ảnh hưởng đến vóc dáng của thai nhi. Khoảng 23% chỉ số cân nặng của em bé có thể được di truyền từ cha mẹ.

Loại Thai

  • Số lượng thai nhi cũng ảnh hưởng đến chỉ số cân nặng. Thai đơn và thai đa có thể có sự chênh lệch về chỉ số cân nặng.

Chỉ Số Cân Nặng và Sức Khỏe Của Mẹ

  • Mẹ bầu cần theo dõi mức tăng cân trong từng giai đoạn thai kỳ. Mức tăng cân hợp lý giúp bảo vệ sức khỏe của cả mẹ và thai nhi.
  • Các yếu tố như béo phì, tiểu đường thai kỳ có thể ảnh hưởng đến cân nặng và sức khỏe của thai nhi.

Quản Lý Tâm Lý

  • Mức độ stress và tâm lý của mẹ cũng có thể ảnh hưởng đến cân nặng của thai nhi. Việc giữ tinh thần lạc quan và hạn chế stress là quan trọng.

Kiểm Soát Dinh Dưỡng Theo Quy Định

  • Mẹ cần duy trì một lịch trình kiểm soát cân nặng theo quy định. Tăng cân mức độ hợp lý theo từng giai đoạn thai kỳ giúp đảm bảo sự phát triển của thai nhi.

Mẹ bầu cần giữ chăm sóc sức khỏe bản thân, tuân thủ theo lịch hẹn của bác sĩ, và thường xuyên tham khảo ý kiến chuyên gia nếu cần thiết. Sự quan tâm đặc biệt đối với dinh dưỡng và tâm lý sẽ hỗ trợ việc kiểm soát cân nặng của thai nhi và đảm bảo sức khỏe toàn diện cho cả mẹ và bé.